کابل اعلام حریق: چه کابلی برای دتکتورها، شستی و آژیر؟ (شیلددار، نسوز و سطح مقطع)
کابل اعلام حریق، پاسخ کوتاه: برای اعلام حریق متعارف معمولاً کابل دو رشته (مثلاً ۲×۱ تا ۲×۱٫۵) شیلددار و ترجیحاً مقاوم حریق برای لوپ‌های دتکتور، شستی و آژیر استفاده میشود؛ نوع دقیق را دفترچهٔ پنل و طراح تعیین می‌کنند. کابل باید جدا از کابل برق و در لوله یا داکت اجرا شود.
فهرست مطالب
سیستم اعلام حریق فقط به اندازهٔ کابلش قابل اعتماد است: دتکتور و پنل خوب با کابل نامناسب، آژیر کاذب، خطای قطعی خط یا خاموش شدن آژیر در لحظهٔ آتشسوزی می‌دهد. در این مقاله می‌گوییم برای هر بخش سیستم چه کابلی رایج است و هنگام اجرا به چه نکاتی توجه کنید. اجزای سیستم را در راهنمای جامع سیستم اعلام حریق ببینید.
سه نوع مدار، سه نیاز متفاوت
| مدار | کابل رایج | چرا |
|---|---|---|
| خط دتکتور و شستی (زون یا لوپ) | دو رشتهٔ شیلددار، ۱ تا ۱٫۵ mm² | سیگنال ضعیف است و شیلد جلوی نویز را می‌گیرد |
| آژیر و فلاشر | دو رشتهٔ مقاوم حریق، ۱٫۵ mm² یا بزرگتر | باید در حین آتشسوزی کار کند و جریان بیشتری می‌کشد |
| فرمانها (قطع هواساز، فرمان آسانسور، درب‌ها) | مقاوم حریق | عملکرد آن‌ها در حین حریق لازم است |
| تغذیهٔ ۲۲۰ ولت پنل | کابل برق معمولی از مدار اختصاصی | مدار جدا با کلید قابل قفل |
این‌ها انتخاب‌های رایج است؛ نقشهٔ مصوب آتش‌نشانی و دفترچهٔ پنل مقدم است.
سطح مقطع و طول
جریان خط دتکتور کم است، ولی مقاومت کابل در مسیرهای طولانی باعث افت ولتاژ میشود و دتکتورهای انتهای خط ممکن است ولتاژ کافی نگیرند. آژیرها جریان بیشتری میکشند و افت ولتاژ در مدار آن‌ها مهم‌تر است. قاعدهٔ عملی:
- ساختمان‌های مسکونی و کوچک: کابل ۲×۱ یا ۲×۱٫۵ برای دتکتورها کافی است.
- مدار آژیر و مسیرهای بلند: ۲×۱٫۵ یا بزرگتر.
- حداکثر طول یا مقاومت مجاز هر خط در دفترچهٔ پنل آمده است؛ آن را رعایت کنید.
کابل مقاوم حریق چیست؟
کابل مقاوم حریق (نسوز) طوری ساخته شده که زیر شعله برای مدت مشخصی (مثلاً ۳۰، ۶۰ یا ۹۰ دقیقه، بسته به استاندارد و مدل) مدار را برقرار نگه دارد. این با کابل «کندسوز» یا «بدون هالوژن» که فقط آتش را منتشر نمی‌کند یا دود سمی کمتری می‌دهد، فرق دارد. مدت مقاومت و استاندارد هر کابل را در مشخصات آن ببینید.
نکته‌های اجرا
- کابل را در لوله یا داکت جدا از کابلهای برق بکشید.
- در مسیر، کابل را بدون مفصل از یک دتکتور به بعدی ببرید؛ اتصال فقط روی ترمینال پایهٔ دتکتور یا جعبه‌تقسیم مخصوص.
- شیلد را در کل مسیر پیوسته نگه دارید و طبق دفترچه، معمولاً فقط در سمت پنل زمین کنید.
- در سیستم متعارف، مقاومت پایانی را در انتهای هر زون، روی آخرین دتکتور ببندید، نه داخل پنل.
- رنگ قرمز برای روکش کابل اعلام حریق رایج است و تشخیص آن را در ساختمان ساده می‌کند.
تفاوت شکل مسیر در سیستم‌های متعارف (خط جدا برای هر زون) و آدرس‌پذیر (لوپ حلقوی) را در اعلام حریق متعارف یا آدرس‌پذیر؟ خوانده‌اید.
اشتباه‌های رایج
- استفاده از کابل تلفن یا کابل آیفون برای اعلام حریق؛
- کابل معمولی برای مدار آژیر؛
- عبور کابل اعلام حریق کنار کابلهای قدرت و موتورها؛
- مفصل زدن با چسب برق در مسیر.
طول و سطح مقطع: یک برآورد
مقاومت حلقهٔ خط زون (رفت و برگشت) معمولاً باید کمتر از مقدار اعلام‌شدهٔ سازندهٔ پنل باشد. با مقاومت مس حدود ۱۸ اهم بر کیلومتر برای ۱ mm²:
| سطح مقطع | مقاومت هر ۱۰۰ m خط (رفت و برگشت) |
|---|---|
| ۰٫۸ mm (قطر، حدود ۰٫۵ mm²) | حدود ۷٫۲ Ω |
| ۱ mm² | حدود ۳٫۶ Ω |
| ۱٫۵ mm² | حدود ۲٫۴ Ω |
برای مدار آژیرها، افت ولتاژ با جمع جریان آژیرها مهم‌تر است: ولتاژ آخرین آژیر باید از حداقل کاری آن بیشتر باشد. جزئیات طراحی در راهنمای اعلام حریق و مسیرها در کابل‌کشی جریان ضعیف.
خرید از ایمانا
سیم و کابل نسوز و مقاوم حریق و کابل کنترل و شیلددار را ببینید. پنل و تجهیزات در اعلام حریق و تجهیزات ایمنی است. برای پروژه، طول تقریبی مسیرها را بفرستید تا متراژ کابل را با تجهیزات یک‌جا پیش‌فاکتور کنیم.
ماشین‌حساب انتخاب کابل
بار، طول مسیر و نوع مدار را وارد کنید تا کوچک‌ترین سطح مقطع مسی مناسب، با کنترل افت ولتاژ، پیشنهاد شود (تقریبی؛ برای پروژهها طراح بررسی کند).
تحمل جریان هر سایز از جدول رایج بازار گرفته شده است و افت ولتاژ با مقاومت مس (۰٫۰۲۲۵) و آلومینیوم (۰٫۰۳۶ اهم·میلیمتر مربع بر متر) برای طول دقیق مسیر حساب میشود: تک‌فاز ۲۲۰ ولت و سه‌فاز ۳۸۰ ولت، حداکثر ۵٪، ضریب توان ۰٫۹. نتیجه برای انتخاب اولیه است؛ طراحی نهایی را مهندس ناظر تأیید می‌کند. کابلهای کنار هم یا در یک لوله ظرفیت کمتری دارند.
محصولات مرتبط
کابل کنترل (فرمان) افشان 1×7 پرتو الکتریک
کابل کنترل (فرمان) افشان 1.5×30 پرتو الکتریک
کابل افشان شیلددار 0.75×2 پرتو الکتریک
پرسش‌های پرتکرار
برای اعلام حریق کابل نسوز لازم است؟
برای مدارهایی که باید هنگام آتشسوزی کار کنند، مثل آژیرها، فلاشرها و فرمانها، کابل مقاوم حریق توصیه میشود. برای خط دتکتورها کابل شیلددار معمولی هم رایج است، ولی نقشهٔ مصوب و دفترچهٔ پنل ملاک است.
کابل اعلام حریق چند میلیمتر مربع باشد؟
معمولاً کابل دو رشتهٔ ۱ یا ۱٫۵ میلیمتر مربع. در مسیرهای طولانی و مدار آژیرها که جریان بیشتری میکشند، ۱٫۵ یا بزرگتر مطمئنتر است؛ حداکثر طول را از دفترچهٔ پنل بخوانید.
میشود کابل اعلام حریق را داخل لولهٔ برق کشید؟
نه. کابل اعلام حریق را در لوله یا داکت جدا از کابلهای برق بکشید تا نویز نگیرد و آتشسوزی در مسیر برق، خط اعلام حریق را از کار نیندازد.
شیلد کابل را کجا زمین کنیم؟
معمولاً فقط در یک سر، کنار پنل، به ترمینال زمین وصل میشود و در طول مسیر پیوسته میماند. روش دقیق را از دفترچهٔ پنل بخوانید.
کابل اعلام حریق را با کابل آیفون در یک لوله ببریم؟
بهتر است جدا باشد؛ هم برای ایمنی و هم برای اینکه خطای یکی روی دیگری اثر نگذارد.
رنگ روکش کابل اعلام حریق مهم است؟
در بسیاری از پروژهها روکش قرمز برای تشخیص آسان رایج است؛ الزام آن به مقررات محلی بستگی دارد.